Nowy most w Głuchołazach otwarty. Rząd przeznaczył 11 miliardów złotych na walkę z powodzią
Nowa przeprawa w Głuchołazach – symbol odbudowy po kataklizmie
W Głuchołazach uroczyście otwarto nowy most na rzece Biała Głuchołaska, który zastąpił konstrukcję całkowicie zniszczoną podczas powodzi we wrześniu 2024 r. Inwestycja ta ma kluczowe znaczenie nie tylko dla mieszkańców miasta, ale również dla całego regionu przygranicznego. Nowa przeprawa trwale łączy dwie części Głuchołaz, przywracając ciągłość drogi krajowej nr 40, która stanowi ważny szlak komunikacyjny w kierunku Czech.
Premier Donald Tusk, który osobiście uczestniczył w otwarciu, podkreślał, że bez zdecydowanej pomocy państwa samorząd i mieszkańcy nie mieliby szans na samodzielną odbudowę. – „Tu w Głuchołazach było wyraźnie widać, że bez masywnej pomocy państwa ludzie i samorząd nie mają szansy sobie poradzić. Dlatego decyzje o pomocy zapadły właśnie w tym mieście” – powiedział szef rządu. Dodał, że walka o most – początkowo przegrana, bo woda okazała się silniejsza – oraz dramat setek mieszkańców skłoniły rząd do jeszcze poważniejszego podejścia do kwestii pomocy dla terenów popowodziowych.
Rekordowe wsparcie finansowe – 11 miliardów złotych na usuwanie skutków powodzi
Rząd na odbudowę Głuchołaz przeznaczył 365 mln zł, a łącznie na pomoc wszystkim poszkodowanym regionom – 11 mld zł. Jak podkreślano podczas uroczystości, to największa kwota w historii Polski przeznaczona na walkę ze skutkami żywiołu. Środki te zostały rozdysponowane w ramach prawie 30 różnych instrumentów – od dotacji na infrastrukturę po bezpośrednie zasiłki dla mieszkańców. Ponad 1 mld zł trafił w formie natychmiastowej pomocy do 62 tys. rodzin.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Marcin Kierwiński zaznaczył, że dzięki zasobom Rządowej Agencji Rezerw Materiałowych oraz zaangażowaniu wojska bardzo szybko wybudowano most tymczasowy, ale wyzwaniem było postawienie go na nowo. – „Most, który dziś otwieramy, jest przykładem odbudowy plus. Jest nowoczesny i odporny na wielką wodę” – stwierdził Kierwiński. Minister Infrastruktury Dariusz Klimczak dodał, że nowa przeprawa została zaprojektowana z uwzględnieniem doświadczeń z katastrofalnej powodzi, dzięki czemu jest znacznie bardziej odporna na ekstremalne zjawiska hydrologiczne. Usprawni nie tylko codzienne podróże i ruch transgraniczny z Czechami, ale także zwiększy bezpieczeństwo mieszkańców oraz stworzy lepsze warunki dla rozwoju gospodarczego i turystycznego całego regionu.
„Konstrukcja obiektu jest położona o niemal metr wyżej w porównaniu do starego „mostu Andrzeja”. Oba końce przęsła opierają się na masywnych przyczółkach, które przenoszą ciężar na podłoże za umocnieniem wałów koryta rzeki.”
Minister Infrastruktury Dariusz Klimczak
Budowa samego mostu wraz z całą infrastrukturą techniczną kosztowała 65 mln zł. To jednak nie koniec inwestycji w Głuchołazach. W planach są m.in. remont mostu Świętego Wojciecha oraz prace na terenach rekreacyjnych i w kompleksie sportowym, które opiewają na blisko 50 mln zł. Premier Tusk zapowiedział, że wsparcie państwa będzie kontynuowane: – „Uparliśmy się, żeby przekazać maksymalną możliwą kwotę pieniędzy na pomoc w Głuchołazach. To jest ponad 360 mln złotych tylko w tym mieście – na pomoc doraźną, jak i budowę mostu, szkoły, żłobka czy pływalni miejskiej. Nie mam żadnych wątpliwości, że szkody jeszcze są widoczne. My na tym nie kończymy pomocy”.
Praktyczne skutki dla mieszkańców – bezpieczeństwo, komunikacja, turystyka
Nowy most to nie tylko symbol, ale przede wszystkim realna poprawa codziennego życia mieszkańców Głuchołaz i okolic. Dzięki wyższej konstrukcji (prawie o metr wyższej od poprzedniej) ryzyko przerwania komunikacji podczas kolejnych wezbrań jest znacznie mniejsze. Masywne przyczółki oparte poza obrysem wałów zwiększają stabilność całej przeprawy. Dla kierowców oznacza to płynniejszy przejazd drogą krajową nr 40, która łączy Polskę z Czechami, co ma znaczenie dla ruchu turystycznego i transportu towarowego.
Mieszkańcy zyskali też poczucie bezpieczeństwa – most jest przygotowany na ekstremalne zjawiska hydrologiczne, które według prognoz mogą występować częściej. Minister Koordynator Służb Specjalnych Tomasz Siemoniak podkreślił, że takie miejscowości jak Głuchołazy zasługują na dobrą infrastrukturę, by przyciągały ludzi, turystów i dawały poczucie bezpieczeństwa. Wsparcie państwa objęło także inne miejscowości dotknięte powodzią, m.in. Lądek-Zdrój, Stronie Śląskie czy Bardo. Ponad 6 mld zł z całej puli 11 mld zł stanowią środki pozyskane z Funduszy Europejskich.
- Łączna kwota pomocy rządowej dla wszystkich poszkodowanych regionów: 11 mld zł
- Środki przeznaczone wyłącznie na odbudowę Głuchołaz: 365 mln zł
- Koszt budowy nowego mostu wraz z infrastrukturą: 65 mln zł
- Bezpośrednie zasiłki dla 62 tys. rodzin: ponad 1 mld zł
- Planowane dodatkowe inwestycje w Głuchołazach (remont mostu, tereny rekreacyjne, sport): blisko 50 mln zł
- Kwota z Funduszy Europejskich w ramach pomocy: 6 mld zł
Co to oznacza dla Brodnicy i naszego regionu? Lekcja z Głuchołaz
Choć Głuchołazy leżą na drugim końcu Polski, historia tej odbudowy niesie ważne przesłanie dla mieszkańców Brodnicy i okolic. Nasze miasto, położone nad Drwęcą i w pobliżu jezior, również jest narażone na ryzyko powodzi – zwłaszcza podczas gwałtownych opadów letnich. W ostatnich latach notowaliśmy podtopienia w rejonie ulic przy rzece, a mieszkańcy pamiętają lokalne wezbrania w 2010 r. i 2021 r.. Choć skala zagrożenia nie była tak katastrofalna jak na południu, to jednak inwestycje w infrastrukturę przeciwpowodziową w Brodnicy są stale potrzebne.
Przykład Głuchołaz pokazuje, że szybka i zdecydowana reakcja państwa może przynieść realne efekty – w ciągu kilku miesięcy od kataklizmu udało się nie tylko postawić most tymczasowy, ale i wybudować nowoczesną, odporną przeprawę. Dla Brodnicy oznacza to, że w przypadku lokalnych zagrożeń również możemy liczyć na wsparcie – pod warunkiem, że samorząd będzie skutecznie wnioskował o środki. Warto przyjrzeć się, jakie programy pomocowe i dotacje z Funduszy Europejskich są dostępne dla gmin nadrzecznych. Odbudowa w Głuchołazach kosztowała 65 mln zł – to kwota, która w skali jednego miasta może zmienić całe oblicze infrastruktury. Dla Brodnicy, gdzie wiele mostów i przepustów wymaga modernizacji (np. most na Drwęcy w ciągu ul. Św. Jakuba), może to być inspiracja do przygotowania odpowiednich projektów i zabiegania o środki z budżetu państwa oraz funduszy unijnych.
Premier Tusk zapowiedział kontynuację pomocy – w Głuchołazach powstaną jeszcze szkoła, żłobek i pływalnia miejska. Samorząd Brodnicy, monitorując te działania, może czerpać wzorce rozwiązań – zwłaszcza w zakresie tzw. „odbudowy plus”, czyli inwestycji lepszych i bardziej odpornych niż przed katastrofą. Dla mieszkańców naszego regionu oznacza to, że rząd traktuje poważnie kwestie bezpieczeństwa przeciwpowodziowego i jest gotowy wydawać rekordowe kwoty na ochronę ludności. To dobry prognostyk na przyszłość, ale też przypomnienie, że warto być przygotowanym na ekstremalne zjawiska pogodowe – zarówno indywidualnie, jak i jako społeczność.